TRỞ VỀ TUỔI THƠ VỚI TUYỂN TẬP THƠ TRẦN ĐĂNG KHOA

     

congty471.com.vn- có thể nói, mẹ chính là ngọn nguồn cảm xúc trong thơ è Đăng Khoa, thuở nhỏ cũng như sau này. Khi đang qua tuổi thiếu hụt niên, trở thành fan lính, bạn chồng, fan cha, thì mẹ vẫn chính là miền cảm giác mát lành, níu ông về cùng với góc sảnh và khoảng trời tuổi nhỏ. Mẹ không chỉ có là thừa khứ nhưng mà mẹ còn là hiện tại, là tương lai. Mẹ tạo ra sự hồn cốt của đất đai, của quê hương xứ sở, là điều đẹp đẽ nhất có thật sống trên đời.

Bạn đang xem: Trở về tuổi thơ với tuyển tập thơ trần đăng khoa

*
Nhà thơ trần Đăng Khoa và người mẹ ở quê nhà Nam Sách, Hải Dương

Cụ bà trần Thị Sen – người chị em nông dân Bắc Bộ, thân chủng loại của hai nhà thơ è Nhuận Minh, nai lưng Đăng Khoa. Núm chưa một ngày được đến trường, mà lại tự học tập chữ, thuộc không hề ít truyện thơ Nôm, truyện cổ tích, ca dao, tục ngữ, Truyện Kiều. Cầm đã nhàn hạ về miền mây white vào đầu năm mới 2020, tận hưởng thọ 102 tuổi (1919 – 2020).

Mở rất nhiều trang thơ è cổ Đăng Khoa, thấy ăm ắp hình nhẵn mẹ:

Đã ngủ rồi hả trầu

Tao đã đi ngủ đâu

Mà trầu mày sẽ ngủ

Bà tao vừa mang lại đó

Muốn xin mấy lá trầu

Tao chẳng đề nghị ai đâu

Đánh thức mày để hái!

(Bài thơ “Đánh thức trầu”)

Nhắc đến các bài thơ đi thuộc năm tháng trong phòng thơ nai lưng Đăng Khoa, không thể không có bài “Đánh thức trầu” với mọi câu thơ theo nhịp đồng dao khôn xiết êm ái, nóng áp, tới từ một trái tim tuổi nhỏ giàu yêu thương thương.

Chia sẻ về ngọn nguồn xúc cảm bài thơ này, đơn vị thơ è Đăng Khoa kể: “Một tối, người mẹ tôi bảo tôi với đèn ra vườn hái trầu, nhớ căn vặn to ngọn đèn, để cây trầu nhận ra chủ, không phải là người trộm. Trước lúc hái, đề xuất nói: “Trẩu trẩu trầu trầu/ Mày có tác dụng chúa tao/ Tao có tác dụng chúa mày/ Tao ko hái ngày/ Thì tao hái đêm/ tỉnh giấc dậy mang đến tao hái”. Không nói như vậy, giàn trầu đang lụi. Tôi chưa bao giờ đấy liệu có phải là câu ca dao không, hay chỉ là câu vè bà bầu tôi hốt nhiên nghĩ ra để dạy dỗ tôi thôi”.

Ảnh hưởng của tín đồ mẹ đối với con cái là vấn đề dễ hiểu, vừa mang ý nghĩa huyết thống trường đoản cú nhiên, vừa mang ý nghĩa xã hội. Tuy nhiên mức độ ảnh hưởng của người mẹ như vậy nào, tất cả sức đưa ra phối thế nào trong cách nhìn, giải pháp cảm, cách bao gồm về cuộc sống của fan con thì lại không giống nhau. Fan mẹ ở trong nhà thơ è Đăng Khoa bình dị như bao thiếu nữ nông thôn miền bắc bộ xưa kia, cũng răng đen tóc vấn, áo nâu quần thâm, hàng ngày nôn nả với vấn đề đồng áng, chợ búa, sân vườn tược. Cố chưa một ngày được mang lại trường, chỉ tự học chữ theo phong cách của riêng biệt mình, hẳn cấp thiết kèm cặp các con về kỹ năng sách vở, nhưng cầm lại là người thầy thứ nhất của các con.

Xem thêm: Nấm Bào Ngư Làm Món Gì Ngon, Nấm Bào Ngư Và Các Cách Chế Biến Ngon Dễ Làm

Cách nhìn cuộc sống thường ngày của cầm cố mang đậm dấu ấn dân gian, tôn kính sự sống, tôn trọng cả phần nhiều sự đồ tưởng như vô tri, coi chúng bao gồm ý thức và đời sinh sống riêng giống như con người, gieo vào lòng chú nhỏ bé Trần Đăng Khoa hầu hết hạt mầm nhân ái. Qua năm tháng, đa số hạt mầm ấy cùng bao câu ca dao, dân ca, chuyện cổ tích, truyện thơ Nôm mà lại người mẹ đã thủ thỉ sản phẩm đêm, trong giờ võng đưa phần đa đều, tiếng chóng tre cót két, tiếng loài muỗi kêu vo ve vị trí mái gianh lụp xụp, đóng góp phần không nhỏ dại vào quá trình hình thành cảm giác tâm hồn của cậu nhỏ nhắn Trần Đăng Khoa.

Trong đêm tối, cậu vẫn nghe được tiếng cồn khẽ khàng của loại lá rơi nghiêng:

Ngoài thêm rơi loại lá đa

Tiếng rơi rất mỏng dính như là rơi nghiêng

(Bài thơ “Đêm Côn Sơn”)

Những quan liền kề vừa hồn nhiên vừa giàu chất thơ trước quang cảnh đồng chiều:

Luống cày còn thở sủi tăm

Sương buông mang lại đống hoang nằm chiêm bao

(Bài thơ “Đồng quê”)

*
Nhà thơ trằn Đăng Khoa thời trẻ

Hay cái nhìn mơ mộng:

Đất trời cách một gang mây

Và tôi cùng rất luống cày lan hương

(Bài thơ “Đồng chiều”)

Cả niềm cảm thương tưởng chừng hết sức nhỏ:

Thương một quãng con đường chói nắng

Mầm hoa đạp đất vươn lên

(Bài thơ “Hoa dại”)

Ngay trong bài thơ “Vàng ơi” viết nhằm khóc nhỏ chó vàng, tưởng chỉ là câu chuyện của con trẻ con, tuy vậy dấu ấn nâng cao của tình yêu ấy cũng liên quan đến mẹ, bởi bà bầu ông khôn xiết yêu loại vật, coi chúng như member trong nhà. Đặc biệt là chó. Nắm không lúc nào đem bán hoặc làm thịt thịt. Lúc chó già, gầy chết, nạm lấy đông đảo tấm áo cũ, bó lại rồi lấy chôn ở góc vườn. Tương tự như mẹ, các con ráng không lúc nào ăn giết chó. Sau này, khi các con đã có gia đình riêng, phiên bản thân cụ có cháu nội cháu ngoại rồi gồm chắt, cầm lại dặn dò những con mình buộc phải “dạy trẻ con yêu thiên nhiên, yêu cây cỏ và những con vật trong nhà”, bởi lẽ theo cụ “một đứa trẻ con bẻ ngọn cây non mới trồng, phun chết con chim sẽ bay, hay phang gãy chân nhỏ gà nhỏ chó thì rồi sau này lớn lên, chúng cũng trở nên làm điều ác đối với con người”.

Nhà thơ nai lưng Đăng Khoa kể: “Khi bà nước ngoài tôi mất, mẹ tôi xé dòng khăn tang ra thành nhiều mảnh nhỏ: “Con hãy ra treo tang cho cây cỏ đi, ko cây nó héo lụi mất. Bà mất rồi. Nhỏ thấy cây cối nó có bi ai không?”. Cụ là tôi lại ra vườn, lụi cụi đeo tang mang lại từng cây trầu, cây cau, cây na. Cả vườn nhà tôi white xóa màu sắc tang…”.

Xem thêm: Bảng Tính Calo ThứC Ăn Và Cách Tính Lượng Calo Cần Cho Cơ Thể Mỗi Ngày

Những học thức và cảm tình mà người người mẹ ấy truyền cho bé là tri thức và cảm tình muôn đời của cuộc sống, chẳng hề lạ lẫm trong dân gian, nhưng bằng một biện pháp đặc biệt, vừa mộc mạc, vừa trân trọng, núm đã giữ giàng và gởi gắm tới những con mình. Cụ cũng là người các bạn đồng hành, âu yếm giữ gìn phiên bản thảo bốn liệu cho các con thời gian còn nhỏ. Công ty nghèo, lại hay có khách, nhiều khách du lịch từ hà nội thủ đô về, từ thức giấc xa đến, đa số để gặp mặt cậu nhỏ bé thần đồng, hẳn cầm đã cần thu vun tảo tần lắm nhằm lo đến khách, dù chỉ là bữa cơm rau dưa dễ dàng ở mẫu thời khó khăn khan hiếm tài lộc thực phẩm. Người bà bầu ấy đã đi đến thơ nai lưng Đăng Khoa, đơn giản tự nhiên như khu đất đai, như phân tử lúa, phân tử phù sa quê hương:

Hạt gạo xã ta

Có vị phù sa

Của sông kinh Thầy

Có gương sen thơm

Trong ao nước đầy

Có lời người mẹ hát

Ngọt bùi đắng cay…

(Bài thơ “Hạt gạo xóm ta”)

Thương bà bầu vất vả trong mẫu “nắng mon sáu”, “bão mon bảy”, “mưa mon ba”, buộc phải cậu bé bỏng Khoa sớm ý thức chăm sóc cho mẹ:

Khi bà bầu vắng nhà, em luộc khoai

Khi mẹ vắng nhà, em cùng chị giã gạo

Khi mẹ vắng nhà, em thổi cơm

Khi bà bầu vắng nhà, em nhổ cỏ vườn

Khi chị em vắng nhà, em quét sân với quét cổng

“Khi chị em vắng nhà” là trường đoản cú bạch của một em nhỏ bé đã cố gắng lo mọi việc nhà toàn vẹn để chở che cho mẹ. Cho dù làm được không ít việc như thổi cơm, quét nhà, giã gạo, nhưng vẫn trường đoản cú thấy mình chưa ngoan. Bởi vì sao ư? Vì:

Áo bà bầu mưa bạc đãi màu

Đầu mẹ nắng cháy tóc

Mẹ ngày đêm nặng nề nhọc

Đó là lúc mẹ vắng ngắt nhà. Còn lúc mẹ nhỏ xíu thì cậu nhỏ bé ấy làm cái gi để chị em vui, người mẹ chóng khỏe?

Mẹ vui con bao gồm quản gì

Ngâm thơ, đề cập chuyện, rồi thì múa ca

Rồi con diễn kịch thân nhà

Một mình con sắm cả ba vai chèo

(Bài thơ “Mẹ ốm”)

*
Ngôi đơn vị tuổi thơ – Góc sảnh và khoảng tầm trời ở trong phòng thơ trần Đăng Khoa

Không đối chọi thuần là tả hình dáng mẹ, nhắc về bà bầu hay phân trần tình cảm cùng với mẹ, hồn thơ ấy luôn do dự rằng tôi đã làm được gì để bù đắp đến mẹ. Đó là 1 trong những ý thức sâu sắc, luôn đi tìm kiếm cái đằng sau, cái bên trong. Đó cũng là nguyên nhân để nhiều bài bác thơ của trần Đăng Khoa trụ được với thời gian. Trong đất đai làng mạc mạc, trong dáng hình quê nhà xứ sở luôn có mẹ, luôn hiện hữu các điều ruột làm thịt nhất, rất nhiều giao cảm thân gần nhất của tình chị em con:

Đất ơi, hãy nói giùm tôi, cố nhau tôi người mẹ vùi ở nơi nào

Mà trận mưa xói mòn làm da tôi bỏng rát

Mà trận nắng bị tiêu diệt cây làm tim tôi đau thắt

Đất ơi, vắt ruột tôi khu đất giữ ở nơi nào?

(Bài thơ “Đất ơi”)

Không chỉ cảm nhận sự trường tồn của mẹ trong tồn tại cá nhân mình, nhà thơ trần Đăng Khoa còn kiếm được mẹ trong vóc dáng ngây thơ của các con những cháu:

Cái chân thì khệnh khạng

Tay vắt vẻo sống lưng cong

Đầu vất va chạm vểnh

Cháu bỗng nhiên hóa bà còng

Mèo tròn mắt lạ lùng

Chị cười cợt lăn ra đất

Mẹ ngồi lặng rất lâu

Bà đứng trào nước mắt…

(Bài thơ “Cháu có tác dụng bà còng”)

Bài thơ bắt đầu từ mẩu truyện có thật. Bé xíu Minh Hà, đàn bà đầu lòng của nhà thơ è cổ Nhuận Minh – anh cả ở trong phòng thơ trần Đăng Khoa – về chơi. Cháu bắt chiếc làm bà còng. Khổ thơ đầu mang ý nghĩa nhập đề, mô tả lại tư thế bắt trước bà còng của cháu. Đến khổ thơ sau thì khác, mô tả bốn người theo dõi với tứ tư cụ và chổ chính giữa trạng khác nhau. Ban đầu là nhỏ mèo, các câu thơ sau nới dần ra, mang lại chị, mang lại mẹ, rồi new đến bà. Nhân thiết bị trung chổ chính giữa là fan bà. Bà suốt thời gian sống vất vả, hy sinh cho nhỏ cháu. Nay bà sẽ già, cháu mập khôn, bà lại quan sát thấy bóng hình thực của chính bản thân mình qua vóc dáng hồn nhiên của nhỏ trẻ. Bà trào nước mắt rất có thể vừa ngậm ngùi, vừa vui, tuy nhiên với nhà thơ è Đăng Khoa, hẳn không ngoài nhói lòng do thương mẹ. Đó cũng là lý do lý giải vì sao, những năm sau, lần trước tiên ngồi trên thiết bị bay, bay trên cao thẳm thai trời, trải qua không ít làng mạc đồng quê, anh chỉ nghĩ đến bà bầu và làm thơ gửi mẹ:

Từ hành lang cửa số máy bay

Nhìn về mặt đất

Bỗng nhiên nhỏ sửng sốt

Lại chạm chán một vòm xanh thăm thẳm của thai trời

Mây trắng đi đủng đỉnh dưới kia

Như những chiếc nấm lơ lửng

Nhưng nhỏ biết đằng sau màu mây ấy

Là một thiên đường tất cả thật

Ở đó tất cả ngôi nhà gianh vách trát đất

Là lâu đài của người mẹ con mình

Trước cửa, dậu cúc tần xanh

Sau sống lưng mảnh ao làng

Trăng lên gồm tiếng cá quẫy

(Bài thơ “Thư viết bên hành lang cửa số máy bay”)

Có thể nói, mẹ chính là ngọn nguồn cảm xúc trong thơ trằn Đăng Khoa, thuở nhỏ cũng như sau này. Khi đã qua tuổi thiếu hụt niên, trở thành fan lính, tín đồ chồng, tín đồ cha, thì mẹ vẫn chính là miền cảm xúc mát lành, níu ông về cùng với góc sảnh và khoảng chừng trời tuổi nhỏ. Mẹ không những là vượt khứ mà lại mẹ còn là hiện tại, là tương lai. Mẹ tạo ra sự hồn cốt của đất đai, của quê nhà xứ sở, là điều đẹp tươi nhất bao gồm thật làm việc trên đời.

Mọi hôm bà mẹ thích vui chơi

Hôm nay bà mẹ chẳng nói cười cợt được đâu

Lá trầu khô thân cơi trầu

Truyện Kiều gấp lại bên trên đầu bấy nay

Hôm nay, một mùa xuân mưa bụi, phần nhiều câu thơ của hơn 50 năm về trước lại trở về trong tim trí nhà thơ è Đăng Khoa – người đàn ông tuổi lục tuần, đã bình thản trước số đông gian cạnh tranh cuộc đời, nhưng mà trước di ảnh mẹ, vẫn hụt hẫng bởi mất mát quá lớn lao. Người mẹ đã đi cùng ông qua bao mùa xuân, cả mùa hè, mùa thu, mùa đông, và đến mùa xuân này, bà bầu ra đi, một mình, mãi mãi, trong niềm thanh thản xuất xắc đối. Và mãi mãi, với đơn vị thơ trằn Đăng Khoa, “Mẹ là đất nước, mon ngày của con”…